در دنیای پیچیده و پر رمز و راز سیاست بینالملل، جایی که رویدادها غالباً بیش از آنچه به چشم میآیند لایههای پنهانی دارند، دو حادثه اخیر، حمله هوایی اسرائیل به قطر و ترور مرموز «چارلی کرک» در آمریکا، به گونهای به هم پیوند خوردهاند که نمیتوان آن را صرفاً یک تصادف قلمداد کرد.
به گزارش میار، در این مطلب نشان می دهیم چگونه یک عملیات نظامی ناموفق میتواند به یک ترور سیاسی جنجالی منجر شود تا توجه جهانی را از یک شکست بزرگ منحرف کند.
شکست بزرگ در دوحه؛ عملیات ناموفق نتانیاهو
در ۹ سپتامبر ۲۰۲۵، ارتش اسرائیل در اقدامی بیسابقه، حملهای هوایی را به دوحه، پایتخت قطر، ترتیب داد. هدف از این عملیات، ترور رهبران ارشد حماس بود که در حال مذاکره برای آتشبس بودند. «بنیامین نتانیاهو»، نخستوزیر اسرائیل، این حمله را پاسخی قاطع به حملات اخیر حماس به «اورشلیم» اعلام کرد. با این حال، منابع مستقل و مقامات حماس، از جمله شبکه «الجزیره» و «سیانان»، بهسرعت تأیید کردند که این عملیات با شکست مطلق مواجه شده است. نه تنها هیچ یک از رهبران کلیدی حماس همچون «خالد مشعل» کشته نشدند، بلکه تنها یک افسر امنیتی قطری جان خود را از دست داد.
این ناکامی استراتژیک، نتانیاهو را در موقعیت بسیار دشواری قرار داد. «دونالد ترامپ»، رئیسجمهور آمریکا که روابط نزدیکی با نتانیاهو دارد، به صورت علنی از این عملیات انتقاد کرد و آن را تهدیدی برای مذاکرات صلح دانست؛ اگرچه باید در نظر داشت این عملیات با هماهنگی کامل شخص ترامپ انجام شده بود. داخل اسرائیل نیز، مخالفان نتانیاهو این اقدام را «افتضاح» توصیف کردند که بدون دستاوردی مشخص، کشور را در معرض انتقادهای بینالمللی قرار داده است. قطر نیز این حمله را نقض آشکار حاکمیت خود خواند و تهدید کرد روابط خود با اسرائیل را مورد بازنگری قرار خواهد داد. این رویداد، نه تنها باعث تنش در روابط دیپلماتیک خلیج فارس شد، بلکه نتانیاهو را داخل اسرائیل نیز بهشدت تحت فشار قرار داد.
ترور در آستانه ۱۱ سپتامبر؛ «چارلی کرک» قربانی میشود
در حالی که جهان هنوز مشغول تحلیل و بررسی شکست اسرائیل در قطر بود، در ۱۱ سپتامبر ۲۰۲۵، یک رویداد تکاندهنده دیگر تمام تیترهای خبری را به خود اختصاص داد. «چارلی کرک»، بنیانگذار سازمان «ترنینگ پوینت یواسای» و یکی از متحدان سرسخت ترامپ، حین سخنرانی در دانشگاه «یوتا ولی» از فاصله دور توسط یک تکتیرانداز به قتل رسید. افبیآی و پلیس محلی از پیدا شدن یک تفنگ قدرتمند و ویدیوهای مظنون خبر دادند اما قاتل هنوز دستگیر نشده است.
این ترور دقیقاً در سالگرد حملات ۱۱ سپتامبر رخ داد؛ تاریخی نمادین که خود به تنهایی یادآور تئوریهای توطئه و رویدادهای جنجالی برای سرپوش گذاشتن بر شکستهای اطلاعاتی و سیاسی است. نکته قابل توجه در مورد کرک، مواضع پیچیده او بود. او در عین حال که بهعنوان یک فعال ضد یهودستیزی شناخته میشد و اغلب از اسرائیل و صهیونیسم حمایت میکرد، اخیراً مواضعی جنجالی اتخاذ کرده بود. برای مثال، در پادکست «پیبیدی» او در مورد «دستور توقف» احتمالی در وقایع ۷ اکتبر سؤالاتی مطرح کرده بود که میتوانست به عنوان انتقاد از سیاستهای امنیتی اسرائیل تفسیر شود. همین مواضع دوگانه، او را به یک شخصیت ایدهآل برای یک عملیات پیچیده تبدیل کرده بود.
عکس مظنون به قتل
پیوند مشکوک
همزمانی این دو رویداد به قدری مشکوک است که نمیتوان آن را نادیده گرفت. حمله به قطر در ۹ سپتامبر با شکست مواجه میشود و تنها کمتر از دو روز بعد، ترور کرک تمام توجه رسانهای را به خود جلب میکند. این الگو شبیه به استراتژیهای «انحراف توجه» است که در سیاست بینالملل رواج دارد. نتانیاهو، که تحت فشار داخلی و بینالمللی قرار گرفته بود، ممکن است به یک رویداد بزرگ نیاز داشته باشد تا ناکامی در قطر را پوشش دهد. چارلی کرک، با توجه به جایگاهش در میان محافظهکاران آمریکایی و مواضع گهگاه انتقادیاش، میتوانست هم قربانی ایدهآلی برای حذف یک صدای بالقوه مخالف باشد و هم وسیلهای برای ایجاد جنجالی که رسانهها را مشغول کند.
پستهای متعدد در شبکههای اجتماعی، این تئوری را تقویت میکنند. بسیاری از کاربران، انگشت اتهام را به سمت «موساد» (سازمان اطلاعاتی اسرائیل) نشانه رفتهاند. یکی از کاربران در پلتفرم «ایکس» (توییتر سابق) نوشت: «این کار موساد است. دیگر کسی درباره حمله به قطر حرف نمیزند.» دیگری به مواضع اخیر کرک در مورد ۷ اکتبر اشاره کرد که شاید او را به یک هدف بالقوه تبدیل کرده باشد.
این تئوری، یادآور تئوریهای توطئه پیرامون ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ است که برخی ادعا میکردند حملات برای پوشش دادن به مسائل پیچیدهتر طراحی شده بودند. در اینجا نیز، ترور کرک به سرعت واکنشهای گستردهای را برانگیخت. ترامپ آن را محکوم کرد، پرچمها در سراسر آمریکا نیمهافراشته شدند و رسانهها تمام تمرکز خود را بر روی شکار قاتل گذاشتند. در همین حال، شکست عملیات در قطر به حاشیه رفت و به تدریج از خاطرهها محو شد.
جدول مقایسهای:
جنبه | حمله به قطر (۹ سپتامبر) | ترور چارلی کرک (۱۱ سپتامبر) |
هدف | ترور رهبران حماس | ترور چارلی کرک، فعال سیاسی |
نتیجه | شکست کامل | موفقیت کامل |
پیامد رسانهای | انتقادهای اولیه، سپس فراموشی | جنجال جهانی، پوشش گسترده |
انگیزه احتمالی | پاسخ به حملات حماس | انحراف افکار عمومی از شکست قطر |
واکنش ترامپ | انتقاد شدید و علنی از نتانیاهو | محکومیت و سوگواری |
در نهایت، این دو رویداد، نشاندهنده عمق بحران و بازیهای پیچیده در خاورمیانه و فراتر از آن است. نتانیاهو ممکن است با چنین استراتژیهایی زمان بخرد اما ریسکهای آن بالاست. «چارلی کرک»، بهعنوان یک چهره محبوب، شاید قربانی این بازیهای پشت پرده شده باشد. همانطور که وقایع ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ نشان داد، پشت هر جنجالی، ممکن است توطئهای نهفته باشد که تنها با گذشت زمان، ابعاد آن آشکار میشود.


