شرکت در انتخابات یک وظیفه اجتماعی و شرعی
برخی اعتقاد دارند که شرکت در انتخابات یک مسئله فردی و کاملا شخصی است ولی به اعتقاد بسیاری از بزرگان و مراجع تقلید شرکت در انتخابات یک وظیفه کاملا اجتماعی است به ویژه در نظام اسلامی یک واجب شرعی است.
پایگاه خبری تحلیلی «میار»، برخی رسانهها با تعیین سیاستهای بزرگان خود تمام تلاش خود را برای تضعیف مبانی شرعی کنشهای اجتماعی به دلایلی واهی متمسک میشوند، وجوب شرکت در انتخابات آن هم در یک کشوری که بر اساس احکام نورانی اسلام و دارای مبانی شرعی پایهریزی شده است بیش از گذشته از جنبه فردی خود را به اجتماعی تغییر داده است.
گرچه این امر برای هموطنان اقلیتهای دینی نیز می تواند دارای دلایل عرفی باشد.
برخی از دشمنان برای رسیدن به مقاصد سیاسی و منتقدین نظام اسلامی که تحت نفوذ لابی صهیونیستی و غربیها قرار دارند بر این باورند که شرکت در انتخابات وظیفه شرعی به حساب نمیآید و نباید از این ادبیات برای تشویق مردم برای شرکت گسترده و باشکوه در تعیین سرنوشت خود در انتخابات استفاده کرد.
در ابتدا باید بر این نکته متذکر شوم که رهبر فقید انقلاب در روز هفتم اسفند 1367 با صدور پیامی که بعدها به منشور روحانیت معروف شد در یک نوع سنخشناسی جریان روحانیت را میبینیم که دو تیپ کلی معرفی میشود و آن عبارت است از روحانیت پیرو اسلام ناب محمدی(ص) و روحانیت پیرو اسلام آمریکایی. امام ویژگی مهم اسلام ناب را اصل عدم جدایی دین از سیاست و عینیت سیاست و دیانت میخواند.
بنیانگذار جمهوری اسلامی در آن منشور اجتهاد پویا را در کنار اجتهاد سنتی مطرح میکند. اجتهاد پویا به این معناست که فقه را در متن زندگی اجتماعی ببینید و مسائل را به منابع اصلی دین ارجاع دهید و پاسخهای دینی برای مسائل امروز را بیابید. امام راحل در آنجا فقه سنتی یا جواهری را نیز نسبت به مقتضیات زمان و مکان منفعل نمیداند.
رهبر کبیر انقلاب در کنار بیان ویژگیهای اسلام ناب، ویژگیهایی را برای روحانیت متحجر برمیشمارد و اسلام آنها را به اسلام آمریکایی تعبیر میکند. ایشان تاکید میکند که من از سوی اینها خیلی خون دل خوردم. اسلام امریکایی و جریان روشنفکری غربگرا یا سکولار، دوشادوش هم حرکت میکنند و یک هدف واحد دارند و آن هم غیردینی شدن جامعه است. امام نسبت به جریان آمریکایی گزارش تاریخی میدهند که در گذشته این جریان وجود داشته است و هم هشداری به حوزههای علمیه و آیندگان میدهند که شما تصور نکنید که اسلام آمریکایی تمام شده است بلکه فعال است و یک چهره اصلاحطلبانه و منجیگرایانه از خود نشان میدهند.
در سالهای اخیر میبینیم که چقدر این پیش.بینی حضرت امام درست و هشدارهای ایشان جدی بوده است. این جریان که امام آنها را «مارهای خوش خط و خال» میخواند اخیراً در داخل و خارج خیلی فعال شده است. به نظر میرسد که حوزه هم به دلایل نامعلوم ملاحظه این جریان را میکند و نسبت به آن سکوت کرده و عکسالعمل شایستهای در مقابل آن از خود نشان نمیدهد.
امام راحل، انقلابی در فقه به وجود آورد و آن این بود که فقه را از ساحت فردی عبور داد و به ساحت سیاسی و اجتماعی وارد کرد. فقه ما در گذشته به احکام فردی مستقل از جامعه و سیاست میپرداخت. مثلاً شرکت در انتخابات یک کنش سیاسی است، این چه حکمی دارد؟ فقه ما این جور احکام را نمیدید و فرد را در نسبت با جامعه و سیاست ملاحظه نمیکرد. اما کاری که امام راحل انجام دادند این بود که نشان داد علاوه بر احکام فردی، احکام اجتماعی و سیاسی داریم که فرد در نسبت با جامعه و سیاست باید مطالعه شود.
اگر قرار است همه افراد جامعه در کنار هم زندگی کنند پس بایستی در اداره امور جامعه اسلامی نیز مشارکت کنند، بر این اساس هیچ فردی نمیتواند اظهار کند که من فقط به فکر منافع خودم هستم و کاری به منافع سایر هموطنان و عموم ندارم، اینجا جامعه میتواند شرکت در انتخابات را از فرد مطالبه کند. این برای فقیه یک مبنا برای وجوب میشود. از حیث فردی به این وجوب نمیرسد اما از حیث اجتماعی به وجوب میرسد. این وجوب هم شرعی است چون مستند به یک دلیل عقلی است که در شرع به عنوان منابع فقه پذیرفته شده است.
مراجع معظم تقلید ضمن حضور و مشارکت در انتخابات مقلدین خود را نیز به حضور در تمامی انتخابات دعوت کردند. در اغلب پیامهای خود حضور در انتخابات را تکلیفی شرعی و انقلابی برشمردند و مقلدین خود را مکلف به حضور گسترده و باشکوه در صحنههای انقلاب به ویژه انتخابات کردند.
در باره حضور در انتخابات توجه مخاطبین گرامی را به استفتایی و پاسخ حضرت آیتالله امام خامنهای به نقل از پایگاه اطلاعرسانی دفتر رهبری جلب میکنم:
سؤال: اگر اصلح را نشناسیم وظیفه چیست؟ از طرفی اگر تحقیق کنیم و به شخص اصلح نرسیم، آیا میتوانیم در انتخابات شرکت نکنیم؟
پاسخ: در تشخیص فرد اصلح میتوانید از کسانی که بهلحاظ تعهد دینی و بصیرت انقلابی مورد اعتمادند، کمک بگیرید و در هر صورت شرکت در انتخابات نظام جمهوری اسلامی برای افراد واجد شرایط، یک وظیفه شرعی است.
پایگاه خبری تحلیلی «میار»، برخی رسانهها با تعیین سیاستهای بزرگان خود تمام تلاش خود را برای تضعیف مبانی شرعی کنشهای اجتماعی به دلایلی واهی متمسک میشوند، وجوب شرکت در انتخابات آن هم در یک کشوری که بر اساس احکام نورانی اسلام و دارای مبانی شرعی پایهریزی شده است بیش از گذشته از جنبه فردی خود را به اجتماعی تغییر داده است.گرچه این امر برای هموطنان اقلیتهای دینی نیز می تواند دارای دلایل عرفی باشد.
برخی از دشمنان برای رسیدن به مقاصد سیاسی و منتقدین نظام اسلامی که تحت نفوذ لابی صهیونیستی و غربیها قرار دارند بر این باورند که شرکت در انتخابات وظیفه شرعی به حساب نمیآید و نباید از این ادبیات برای تشویق مردم برای شرکت گسترده و باشکوه در تعیین سرنوشت خود در انتخابات استفاده کرد.
در ابتدا باید بر این نکته متذکر شوم که رهبر فقید انقلاب در روز هفتم اسفند 1367 با صدور پیامی که بعدها به منشور روحانیت معروف شد در یک نوع سنخشناسی جریان روحانیت را میبینیم که دو تیپ کلی معرفی میشود و آن عبارت است از روحانیت پیرو اسلام ناب محمدی(ص) و روحانیت پیرو اسلام آمریکایی. امام ویژگی مهم اسلام ناب را اصل عدم جدایی دین از سیاست و عینیت سیاست و دیانت میخواند.
بنیانگذار جمهوری اسلامی در آن منشور اجتهاد پویا را در کنار اجتهاد سنتی مطرح میکند. اجتهاد پویا به این معناست که فقه را در متن زندگی اجتماعی ببینید و مسائل را به منابع اصلی دین ارجاع دهید و پاسخهای دینی برای مسائل امروز را بیابید. امام راحل در آنجا فقه سنتی یا جواهری را نیز نسبت به مقتضیات زمان و مکان منفعل نمیداند.
رهبر کبیر انقلاب در کنار بیان ویژگیهای اسلام ناب، ویژگیهایی را برای روحانیت متحجر برمیشمارد و اسلام آنها را به اسلام آمریکایی تعبیر میکند. ایشان تاکید میکند که من از سوی اینها خیلی خون دل خوردم. اسلام امریکایی و جریان روشنفکری غربگرا یا سکولار، دوشادوش هم حرکت میکنند و یک هدف واحد دارند و آن هم غیردینی شدن جامعه است. امام نسبت به جریان آمریکایی گزارش تاریخی میدهند که در گذشته این جریان وجود داشته است و هم هشداری به حوزههای علمیه و آیندگان میدهند که شما تصور نکنید که اسلام آمریکایی تمام شده است بلکه فعال است و یک چهره اصلاحطلبانه و منجیگرایانه از خود نشان میدهند.
در سالهای اخیر میبینیم که چقدر این پیش.بینی حضرت امام درست و هشدارهای ایشان جدی بوده است. این جریان که امام آنها را «مارهای خوش خط و خال» میخواند اخیراً در داخل و خارج خیلی فعال شده است. به نظر میرسد که حوزه هم به دلایل نامعلوم ملاحظه این جریان را میکند و نسبت به آن سکوت کرده و عکسالعمل شایستهای در مقابل آن از خود نشان نمیدهد.
امام راحل، انقلابی در فقه به وجود آورد و آن این بود که فقه را از ساحت فردی عبور داد و به ساحت سیاسی و اجتماعی وارد کرد. فقه ما در گذشته به احکام فردی مستقل از جامعه و سیاست میپرداخت. مثلاً شرکت در انتخابات یک کنش سیاسی است، این چه حکمی دارد؟ فقه ما این جور احکام را نمیدید و فرد را در نسبت با جامعه و سیاست ملاحظه نمیکرد. اما کاری که امام راحل انجام دادند این بود که نشان داد علاوه بر احکام فردی، احکام اجتماعی و سیاسی داریم که فرد در نسبت با جامعه و سیاست باید مطالعه شود.
اگر قرار است همه افراد جامعه در کنار هم زندگی کنند پس بایستی در اداره امور جامعه اسلامی نیز مشارکت کنند، بر این اساس هیچ فردی نمیتواند اظهار کند که من فقط به فکر منافع خودم هستم و کاری به منافع سایر هموطنان و عموم ندارم، اینجا جامعه میتواند شرکت در انتخابات را از فرد مطالبه کند. این برای فقیه یک مبنا برای وجوب میشود. از حیث فردی به این وجوب نمیرسد اما از حیث اجتماعی به وجوب میرسد. این وجوب هم شرعی است چون مستند به یک دلیل عقلی است که در شرع به عنوان منابع فقه پذیرفته شده است.
مراجع معظم تقلید ضمن حضور و مشارکت در انتخابات مقلدین خود را نیز به حضور در تمامی انتخابات دعوت کردند. در اغلب پیامهای خود حضور در انتخابات را تکلیفی شرعی و انقلابی برشمردند و مقلدین خود را مکلف به حضور گسترده و باشکوه در صحنههای انقلاب به ویژه انتخابات کردند.
در باره حضور در انتخابات توجه مخاطبین گرامی را به استفتایی و پاسخ حضرت آیتالله امام خامنهای به نقل از پایگاه اطلاعرسانی دفتر رهبری جلب میکنم:
سؤال: اگر اصلح را نشناسیم وظیفه چیست؟ از طرفی اگر تحقیق کنیم و به شخص اصلح نرسیم، آیا میتوانیم در انتخابات شرکت نکنیم؟
پاسخ: در تشخیص فرد اصلح میتوانید از کسانی که بهلحاظ تعهد دینی و بصیرت انقلابی مورد اعتمادند، کمک بگیرید و در هر صورت شرکت در انتخابات نظام جمهوری اسلامی برای افراد واجد شرایط، یک وظیفه شرعی است.
حسین فتحاللهی
آدرس کوتاه خبر:
