ایران و آمریکا به توافق نرسیدند؛ این خلاصه اتفاقی است که در پایان مذاکرات دو کشور در پاکستان رخ داد اما حالا چه خواهد شد؟!
به گزارش میار، مذاکره کنندگان ایرانی به ریاست قالیباف و با حضور سیدعباس عراقچی و علی باقری، اواخر شب ۲۰ فروردین وارد اسلام آباد پاکستان شدند، پس از آن حداقل دو بار با عاصم منیر، فرمانده ارتش و یک بار با شهباز شریف نخستوزیر پاکستان دیدار کردند تا هماهنگی های لازم انجام شود.
گفتگوها با نخست وزیر پاکستان از ساعت ۱۳ روز شنبه ۲۱ فروردین آغاز شد.
ساعاتی بعد گفتگو با طرف امریکایی شروع شد. ابتدا هیئت های اصلی و سپس تیمهای کارشناسی گفتگو کردند. این گفتگو ها بیش از ۲۱ ساعت طول کشید.
پس از تلاش ها و میانجیگری پاکستان برای به توافق رساندن ایران و آمریکا و پایان جنگ، با اصرار طرفین بر مواضع خود، مذاکرات بدون نتیجه پایان یافت و هر دو هیئت اسلام آباد را ترک کردند.
بدون توافق به واشنگتن باز میگردیم!
جی دی ونس معاون ترامپ، در یک کنفرانس خبری بعد از پایان مذاکرات گفت: با وجود ۲۱ ساعت مذاکره فشرده، هنوز توافقی که رضایت هر دو طرف را جلب کند، حاصل نشده است.
وی افزود: هیئت پاکستانی تلاشهای قابلتوجهی برای نزدیککردن دیدگاههای طرفین انجام داده است، خبر بد این است که ما به توافق نرسیدهایم. بنابراین، ما درحالی به آمریکا بازمیگردیم که توافقی حاصل نشده است.
ونس گفت: آنها ترجیح دادند شرایط ما را نپذیرند. هیئت ایرانی چیزی قوی که تأیید کند ایران بهدنبال دستیابی به سلاح هستهای نیست؛ ارائه نکرده است. در مذاکرات با ایران کاستیهایی وجود دارد.
آمریکا دنبال بهانه بود!
یک منبع نزدیک به تیم مذاکرهکننده گفته است: تیم آمریکایی بهدنبال بهانه بود تا میز مذاکره را ترک کند.
وی افزود: به نظر میرسد آمریکاییها مذاکره را برای وجهه از دست رفته خود در فضای بینالمللی نیاز داشتند و تمایلی به کاهش انتظارات خود با وجود شکست و بنبست در جنگ با ایران نداشتند؛ تیم مذاکرهکننده بهعنوان نماینده مردم دستآوردهای میدان را صیانت کرد.
وی خاطر نشان کرد: ایران برنامهای برای دور بعدی مذاکرات ندارد.
در همین حال یک منبع آگاه دیگر نیز گفته است: ایران ابتکارات و پیشنهادات معقولی در مذاکرات مطرح کرد؛ توپ در زمین آمریکاست که با واقع گرایی به مسائل نگاه کند. دولت آمریکا همچنان که در محاسبات جنگی شکست خورد، در محاسبات مذاکراتی نیز تا کنون خطا کرده است.
وی افزود: ایران عجلهای ندارد و تا زمانی که آمریکا به توافق معقول تن ندهد، تغییری در وضعیت تنگه هرمز ایجاد نخواهد شد و فعلا زمان و مکانی برای دور بعدی مذاکره احتمالی تعیین نشده است.
اختلافات اصلی؟!
اکسیوس درباره مذاکرات نوشت: اختلافات اصلی در ۲۱ ساعت مذاکره ایران و ایالات متحده، مربوط به درخواست ایران برای کنترل تنگه هرمز است و امتناع از واگذاری ذخایر اورانیوم غنیشده بود.
چه خواهد شد؟!
آتش بسی که ایران و آمریکا با آن موافقت کرده اند، دو هفته ای است اما با عدم توافق از یک سو و تمایل اسرائیل به آتش افروزی از سوی دیگر، بعید نیست جنگ، زود تر از موعد دو هفته ای آغاز شود.
در عین حال، به نظر می رسد میانجی گران بین المللی، از جمله پاکستان و ترکیه میکوشند بار دیگر ایران و آمریکا را به توافق ترغیب کنند؛ اگر این تلاش ها موفق باشد، امکان مذاکره مجدد، وجود دارد، هر چند که نتیجه آن نیز، از حالا مشخص نیست.
برخی منابع پاکستانی گفته بودند ویتکوف و کوشنر، هنوز در پاکستان هستند و اسلام آباد از آنها خواسته است در غیاب ونس، مذاکره با ایرانیها را ادامه دهند اما بعد از ساعتی، خبر رسید که هیئت ایرانی هم پاکستان را ترک کرده است و لذا فعلاً گفتگویی در کار نیست.
نکته اصلی این است که در مسیر مذاکرات، طرفین از هر ابزاری، حتی قهر و توقف مذاکرات نیز برای ادامه مذاکره استفاده می کنند و بعید نیست که گفتگوها به شکلی دیگر ادامه یابد؛ هر چند که در حال حاضر، فضای حاکم بین دو کشور، بی اعتمادی مطلق است و جنگ، نزدیکتر از صلح به نظر میرسد.